arenfa
ایمان

حدیث : خداوند ایمان را بر تمامی اعضای فرزند آدم واجب ساخت

از امام صادق علیه السلام در حدیثی طولانی روایت است كه فرمود:

خداوند ایمان را بر تمامی اعضای فرزند آدم واجب ساخت و آن را بر اعضای او تقسیم و در تمامی آنها پخش نمود. پس هیچ عضوی از اعضای وی نیست جز اینكه ایمانی بر عهده او نهاده شده كه آن ایمان غیر از ایمانی است كه بر عهده عضو دیگر قرار داده شده است.

سخن امام علیه السلام ادامه دارد تا آنجا كه می فرماید:-

اما آن ایمانی كه بر قلب واجب گشته ، اقرار نمودن و معرفت یافتن و پیمان بستن و خوشنودی و تسلیم در برابر اینكه هیچ معبودی جز الله نیست او یگانه است و شریكی ندارد معبودی یكتا كه مصاحب و فرزندی ندارد و اینكه محمد صلی الله علیه و آله بنده و فرستاده اوست، و اقرار نمودن به هر پیامبر با كتابی كه از جانب خداوند آمده است و این همان اقرار و معرفتی است كه خداوند بر قلب واجب ساخته است و عمل قلب همین است و گفتار خداوند عزوجل كه كافران را كاذب می شمرد

«مگر كسی كه به زور و اجبار اظهار كفر نموده در حالی كه دلش به ایمان آرمیده است»

ناظر به همین معنا است. و فرمود:

«هان آگاه باشید كه دلها با یاد خدا آرام می گیرد»

و فرمود:

«ای پیامبر! اندوهناك مباش از آنانی كه دهانهاشان اظهار ایمان می كند ولی دلهاشان ایمان نیاورده است»

و فرمود:

«اگر آنچه را كه در درونتان است آشكار یا پنهان كنید خداوند به سبب آن شما را به پای حساب می كشد. پس هر كه را بخواهد می بخشاید و هر كه را بخواهد عذاب می كند»

پس این همان اعتراف و معرفتی است كه خداوند بر قلب واجب ساخته و كار قلب همین است و این اقرار و معرفت، به منزله سر ایمان است. و خداوند بر زبان، گفتن و اقرار نمودن به ایمانی را كه قلب را بر آن پیمان بسته است را واجب نمود، خداوند تبارك و تعالی گوید:

«و به مردمان نیكی را بگویید»

و فرمود:

«بگویید ایمان آوردیم به آنكه بر ما و شما فرستاده شد و معبود ما و شما یكی است و ما مطیع فرمانبر او هستیم»

پس این گفتن و اقرار نمودن همان چیزی است كه خداوند بر زبان واجب ساخته است و عمل زبان همین است. و خداوند بر گوش واجب ساخت كه از گوش فرا دادن به چیزی كه خداوند آن را حرام نموده است دوری كند و از شنیدن آنچه كه شنیدنش بر او حلال نیست و مورد نهی خداوند عزوجل است خودداری نماید و به آنچه كه شنیدنش خدای را خشمگین می كند گوش مسپارد خدای عزوجل در این باره فرموده است:

«و به تحقیق در كتاب بر شما چنین فرستاد كه هر گاه شنیدید كه به آیات خدا كفر ورزیده می شود و آیات الهی به استهزا گرفته می شود پس با آن كافران منشینید تا اینكه به سخن دیگری بپردازند»

سپس موردی را كه مومن از روی فراموشی در چنین مجلسی نشسته است را استثنا نموده و فرموده:

«و اگر شیطان فراموشت ساخت ، پس از یاد آمدنت با چنین گروه ستمكاری منشین»

و فرمود:

«پس بشارت ده بندگان مرا آنانی كه به سخن گوش فرا می دهند و از سخن نیكوتر پیروی می كنند، اینان كسانی هستند كه خداوند آنان را هدایت فرموده و اینان همان خردمندانند»

و فرمود:

«به حقیقت كه مومنان رستگارند همانها كه در نمازشان فروتن و همواره از گفتار و كردار بیهوده گریزانند و زكات مال خویش را می پردازند»

و فرمود:

«آنان هر گاه بیهوده ای را بشنوند از آن دوری می گزینند»

و فرمود:

«و هر گاه بر بیهوده ای گذر كنند از كنار آن كریمانه می گذرند»

پس این همان ایمانی است كه خداوند بر گوش واجب ساخته است كه به آنچه كه بر او حلال نیست گوش ندهد و عمل گوش همین است و این از ایمان است. و بر چشم واجب ساخت كه به آنچه كه خداوند بر او حرام نموده نظر نكند و از دیدن آنچه كه دیدنش مورد نهی الهی است خودداری كند و عمل چشم این است و این از ایمان است. خداوند تبارك و تعالی فرمود:

«ای پیامبر! به مومنین بگو كه دیدگانشان را از دیدن حرام فرو بندند و عورتهایشان را حفظ كنند»

یعنی دیدگان خود را از دیدن عورتهای دیگران حفظ كند و به عورت برادر خود نظر نكند و عورت خود را نیز از دید دیگران محفوظ دارد. و فرمود:

«به زنان مومن بگو دیدگان خود را از دیدن حرام بربندند و عورت هایشان را حفظ كنند»

یعنی دیدگان خود را نگه دارند از اینكه یكی به عورت دیگری نظر كند و عورت خود را از تیررس دید دیگران دور نگه دارد.

راوی گوید: حضرت فرمود: هر جایی كه در قرآن كریم سخن از حفظ نمودن عورت آمده است مراد حفظ نمودن عورت از زنا است مگر این آیه كه مراد، حفظ نمودن از نظر است، سپس آنچه را كه خداوند بر قلب و دیده و زبان واجب نموده در آیه دیگری به رشته كشیده است و فرموده: «نمی توانید نهان دارید شهادتی را كه گوشهایتان و دیدگانتان و پوستهایتان بر علیه شما می دهند»

مراد از جلود (پوستها) در این آیه، عورتها و رانها است. و فرمود:

«از آنچه كه به آن علم و آگاهی نداری پیروی مكن زیرا از هر یك از گوش و دیده و دل پرسیده می شود»

این آن چیزی است كه خداوند بر چشمان واجب ساخته كه این فرو بستن چشم از حرام ، عمل چشم است و این از ایمان است. و خداوند بر دو دست واجب ساخت كه آدمی با دو دست خود به سوی حرام روی نیاورد و به وسیله آن دو در به جای آوردن دستور الهی بكوشد كه خداوند بر آن دو اموری را واجب ساخته است از قبیل پرداخت صدقه و ارتباط با خویشاوندان و جهاد در راه خدا و تهیه و استعمال طهور برای نمازها، پس فرمود:

«ای ایمان آورندگان! هر گاه برای نماز بپا خاستید رویها و دستهایتان را تا مرفقها بشویید و مسح بر سر بكشید و پایهایتان را تا برآمدگی روی پا مسح كنید»

و فرمود:

«پس هر گاه در میدان كارزار با كافران روبرو شدید گردنهایشان را بزنید تا آنگاه كه زمین گیرشان سازید آنگاه بندهای اسیرانشان را محكم ببندید پس در برابر آزادی آنان یا منتی بر آنان می نهید و یا فدیه از ایشان می ستانید تا زمانی كه جنگ بارهای خود را بر زمین نهد»

این آن چیزی است كه خداوند بر دو دست واجب نموده زیرا زدن كار دستهاست. و خداوند بر دو پا واجب ساخت كه به وسیله آن دو به سوی هیچ یك از معاصی نشتابی و واجب كرد كه به سوی آنچه كه مورد رضایت الهی است گام برداری پس فرمود:

«بر روی زمین خرامان و با تكبر گام برندار زیرا تو هرگز نمی توانی زمین را بشكافی و در بلندی به كوهها نخواهی رسید»

و فرمود:

«و در راه رفتنت میانه رو باش و آوازت را فرو كش كه ناخوش ترین آوازها آواز خران است»

و درباره شهادت دادن دست ها و پاها بر علیه خود و صاحب خود كه چگونه دستور الهی و واجبات او را ضایع كرده اند، فرمود:

«امروز بر دهان هاشان مهر می نهیم و دستان آنها با ما سخن گویند و پایهاشان به آنچه كه كسب كرده اند گواهی دهند»

پس آنچه كه گفته شد چیزهایی است كه خداوند بر دستها و پاها واجب ساخته و عمل دست و پا همین است و آن از ایمان است . و خداوند بر چهره واجب ساخت كه در شب و روز در هنگامه نماز برای او به خاك افتد پس فرمود:

«ای ایمان آورندگان! ركوع كنید و سجده كنید و پروردگارتان را عبادت كنید و كار خیر انجام دهید باشد كه به رستگاری برسید.»

اینها كه گفته شد واجبات چهره و دستان و پاهاست و خداوند در جای دیگری فرموده است كه:

«سجده گاهها از آن خداست پس با او كس دیگری را نخوانید»

راوی می گوید: حضرت در ادامه فرمود: پس كسی كه خداوند را در حالتی ملاقات كند كه اعضای خود را حفظ نموده و به واجبات الهی در مورد هر عضوی از اعضایش وفا كرده خداوند عزوجل را با ایمان كامل ملاقات كرده است و او اهل بهشت است اما كسی كه در مورد واجبی از واجبات خیانت كرده یا از دستور الهی سر باز زده خداوند را با ایمان ناقص دیدار خواهد كرد .و بدانید كه مومنان ، با ایمان كامل به بهشت داخل می شوند و كسانی كه در انجام واجبات كوتاهی نموده اند با ایمان ناقص به دوزخ وارد می گردند.

theme