arenfa
وصیت حضرت علی

حدیث : خداوند بر هر عضوی از اعضای تو واجبی را اختصاص داده

حدیث : در وصیت امیرالمومنین علیه السلام به فرزندش محمد بن حنفیه آمده است که حضرت فرمود:

ای پسر دلبندم! چیزی را كه نمی دانی مگو بلكه هر چیزی را هم كه می دانی بر زبان میاور زیرا خداوند بر تمامی اعضای تو اموری را واجب ساخته كه به وسیله آنها در روز قیامت بر تو حجت و دلیلی می آورد و از تو درباره آنها می پرسد و آنها را پند و نصیحت نموده و بیم داده و ادب آموخته و رها وا نگذارده پس فرموده است:

«از آنچه كه به آن علم و آگاهی نداری پیروی مكن زیرا از گوش و چشم و دل سو ال می شود»

و فرمود:

«هنگامی كه آن را با زبانهای خود فرا می گرفتید و آنچه را كه به آن علم و آگاهی نداشتید با دهانهاتان می گفتید و این را سهل می شمردید در حالی كه در نزد خدا بسی بزرگ است»

سپس اعضاء و جوارح را به عبادت و فرمانبرداری خود فرا خوانده و فرموده:

«ای ایمان آورندگان ركوع و سجده كنید و پروردگارتان را بپرستید و عمل خیر انجام دهید امید است كه به رستگاری برسید»

این پرستش خداوند و انجام خیر فریضه ای است كه بر تمامی اعضا واجب گشته است. و فرمود:

«سجده گاه ها از آن خداست پس همراه با خدا، هیچ كس دیگری را نخوانید»

مراد از سجده گاه ها، صورت و دو دست و زانوها و دو انگشت بزرگ پا است و فرمود:

«و نمی توانید شهادتی را كه گوش هاتان و دیدگان تان و پوست هایتان علیه شما می دهند را پنهان سازید»

مراد از پوست ها” در این آیه عورتها است. سپس خداوند بر هر عضوی از اعضای تو واجبی را اختصاص داده و بر آن تصریح نموده است پس بر گوش واجب ساخت كه به معاصی گوش فرا ندهد پس فرمود:

«و محققا خداوند در كتاب بر شما چنین فرستاد كه هر گاه بشنوید كه به آیات الهی كفر ورزیده می شود و آیات خدا به مسخره گرفته می شود در اینگونه مجلسی با كافران منشینید تا در سخن دیگری وارد شوند اگر چنین نكنید همانند آنان می باشید»

و فرمود:

«هر گاه دیدی كسانی در مورد آیات ما (به انكار و استهزا) غرق در گفتگو شده اند از آنان دوری كن تا درباره سخنی دیگر به گفتگو بنشینند»

سپس خداوند عزوجل جایی را كه مومن از روی فراموشی در چنین مجلسی نشسته است را استثنا نموده و فرموده است:

«و اگر شیطان فراموشت ساخت پس بعد از یادآوری با چنین گروه ستمكاری منشین»

و فرمود:

«پس بشارت ده بندگان مرا، همان بندگانی كه سخن را می شنوند و از نیكوترین سخن پیروی می كنند آنان كسانی هستند كه خداوند هدایتشان كرد و آنان خردمندانند»

و فرمود:

«مومنان هر گاه به امری بیهوده برخورد كنند كریمانه از كنار آن می گذرند»

و فرمود:

«و هر گاه سخنی بیهوده بشنوند از آن دوری می گزییند»

پس این همان چیزی است كه خداوند بر گوش واجب ساخته و عمل گوش همین است و خداوند بر چشم نیز واجب نمود كه به چیزی كه بر او حرام ساخته نظر نیفكند پس فرمود:

«به مومنان بگو دیدگانشان را از دیدن حرام فرو بندند و عورت هایشان را حفظ كنند»

پس حرام نمود كه كسی به عورت دیگری نگاه كند. و بر زبان واجب نمود كه به آنچه كه قلب بر آن پیمان بسته اقرار و تعبیر كند پس فرمود:

«و بگویید ایمان آوردیم به آنچه كه بر ما فرو فرستاده شد» 

و فرمود: «و به مردم نیكویی را بگویید»

و بر قلب كه امیر اعضا است و عضوی است كه به وسیله آن تعقل و فهم صورت می گیرد و از امر و رای او نتیجه گیری حاصل می گردد نیز واجب ساخت و فرمود: «كافران دروغگویند مگر كسی كه به اجبار اظهار كفر نموده در حالی كه دلش به ایمان آرمیده است»

و در آنجا كه خبر از گروهی می دهد كه ایمان زبانی دارند نه قلبی فرمود: «آنانكه گفتند ایمان آوردیم در حالی كه دلهایشان ایمان نیاورده بود»

و فرمود: «آگاه باشید كه دلها با یاد خدا آرام می گیرد»

و فرمود: «اگر آنچه را كه در درون دارید آشكار یا پنهان كنید خداوند به سبب آن از شما حساب می كشد پس هر كه را بخواهد می بخشاید و هر كه را بخواهد عذاب می كند»

و خداوند بر دو دست واجب ساخت كه آن دو را به سوی آنچه كه خداوند بر تو حرام نموده دراز نكنی و دو دست را در راه طاعت خدا به كار گیری پس فرمود:

«ای ایمان آورندگان! هر گاه برای نماز برمی خیزید روی هایتان و دست هایتان را تا آرنج ها بشویید و به سرهاتان مسح بكشید و پایهایتان را تا برآمدگی روی پا مسح كنید»

و فرمود:

«هرگاه در میدان كارزار با كافران روبرو شدید گردنهاشان را بزنید»

و خداوند بر پاها واجب ساخت كه آن دو را در راه طاعتش به حركت درآوری و به وسیله آن دو همچون گام زدن شخص عصیانكار گام برنداری پس فرمود:

«با تكبر و خرامان بر روی زمین گام بر ندار زیرا هرگز زمین را نمی توانی بشكافی و در بلندی به كوهها نخواهی رسید همه اینها زشتش در نزد پروردگارت ناپسند است»

و فرمود:

«امروز بر دهانهاشان مهر می نهیم و دستانشان با ما سخن می گویند و پایهاشان به آنچه كه كسب كرده اند گواهی خواهند داد»

پس خداوند خبر داده است كه پایها در روز قیامت بر علیه صاحب خود گواهی خواهند داد. پس اینها كه گفته شد چیزهایی است كه خداوند بر اعضای تو واجب ساخته است پس از خدا بترس ای فرزندم و اعضای خود را در راه اطاعت و خوشنودی او به كار گیر و بر حذر باش از اینكه خدای تعالی تو را در حال انجام معصیتش ببیند یا تو را در طاعت خویش نیابد پس در نتیجه از زیانكاران باشی و بر تو باد كه به خواندن قرآن بپردازی و به آنچه در قرآن است عمل كنی و واجبات و قوانین و حلال و حرام و امر و نهی آن را لازم شمری و با قرآن به شب زنده داری بپردازی و در شب و روزت آن را تلاوت كنی زیرا قرآن عهد و پیمانی است از جانب خدای تبارك و تعالی با بندگانش پس بر هر مسلمانی واجب است كه در هر روز نظر به این پیمان الهی بیفكند اگر چه به پنجاه آیه آن و بدان كه درجات بهشت به عدد آیات قرآن است پس زمانی كه روز قیامت شود به قاری قرآن گفته خواهد شد كه بخوان و بالا رو پس در بهشت بعد از پیامبران و صدیقان كسی درجه اش بالاتر از درجه قاری قرآن نیست.

(مرحوم شیخ حر عاملی گوید: این وصیتنامه طولانی است كه ما موضع حاجت از آن را انتخاب نمودیم.)

theme